Slecht slapen bij volle maan: drieëndertig mensen tegen tweeduizend nachten

Rond volle maan deden ze er vijf minuten langer over om in slaap te vallen, sliepen ze twintig minuten korter, en zakte hun diepe slaap met dertig procent. Hun melatonine lag lager.

Dat onderzoek ging de wereld rond, en terecht.

Een jaar later haalden andere onderzoekers er 2.097 slaapmetingen bij, uit drie groepen van 470, 757 en 870 nachten.

Ze vonden niets.

Waarom ik als astroloog met het tegenbewijs begin

Ik leef van gesprekken over horoscopen. Het zou me goed uitkomen om hier te schrijven dat de maan je slaap stuurt.

Alleen zou je dat dan van mij horen zonder de tweede helft, en die tweede helft vind je toch wel.

Wat ik in mijn praktijk zie is echt: mensen die uit zichzelf beginnen over onrustige nachten rond volle maan. Wat ik daaruit mag concluderen is iets anders.

Wat het verschil verklaart

De onderzoekers van 2014 noemen zelf een reden, en die is ongemakkelijk voor iedereen die over dit onderwerp schrijft.

Onderzoek dat wél een maaneffect vindt, wordt gepubliceerd. Onderzoek dat niets vindt, verdwijnt in een la.

Zij noemen dat het ladeprobleem. Als je alleen de gepubliceerde stukken leest, lijkt het bewijs veel sterker dan het is, want de mislukte pogingen heeft niemand ooit gezien.

Dat maakt het onderzoek uit 2013 niet slecht. Het maakt één klein onderzoek een dunne basis voor een stellige uitspraak.

Wat er dan wel aan de hand is als jij slecht slaapt

Drie dingen die wel meetbaar zijn.

Licht. Een volle maan bij heldere hemel geeft echt licht in een slaapkamer zonder gordijn. Dat is geen astrologie, dat is een lamp.

Verwachting. Wie weet dat het volle maan is en gelooft dat hij daardoor slecht slaapt, slaapt inderdaad vaker slecht. Die volgorde is belangrijk: het weten komt eerst.

Toeval dat je onthoudt. Je slaapt ongeveer twaalf nachten per jaar rond volle maan. Van de slechte nachten daarvan herinner je je er een paar, en van de tweehonderd andere slechte nachten koppel je er geen enkele aan de stand van de maan.

Wat ik wel met droge ogen durf te zeggen

Dat de maan een ritme heeft en jij ook, en dat het rustgevend is om je eigen onrust ergens aan op te hangen.

Dat is geen wetenschap en ik doe ook niet alsof. Het is wat een kalender doet: hij geeft vorm aan iets vormloos.

Als het jou helpt om te weten dat het vannacht volle maan is en dat je daarom vroeger naar bed gaat, dan heeft die kennis iets gedaan. Alleen zat het effect in jou en niet in de maan.

Als je echt slecht slaapt

Hier stopt mijn vakgebied.

Slecht slapen dat weken aanhoudt, hoort bij een huisarts en niet bij een astroloog. Dat geldt ook als je bij mij aan tafel zit en het gesprek die kant op gaat.

Ik zeg dat liever hier dan dat je het hoort nadat je betaald hebt.